Ketikotivlaardingen.NL

50 jaar Srefidensi, Onafhankelijkheid Suriname

25 november 1975

In 1972 kwam ik naar Nederland en ging ik in Rotterdam wonen en naar school. De onderhandelingen tussen Nederland en Suriname over de onafhankelijkheid heb ik als jong volwassene intensief gevolgd op de televisie en in de krant. Zeer ontroerd keek ik op de televisie naar het hijsen van de nieuwe Surinaamse vlag. Ik was hoopvol voor de toekomst en wilde graag studeren en daarna terug naar Suriname om mijn steentje bij te dragen.

Heden en toekomst

Nu vijftig jaar later woon ik niet in Suriname, maar ben ik 45 jaar inwoner van Vlaardingen. Ik heb er eerst gewerkt bij de Stichting Vlaardingen voor Ontwikkelingssamenwerking (VLOS) en daarna als docent bij het Plaatselijk Educatief Centrum en het Albeda College. Als vrijwilliger zet ik me o.a. in voor de Stichting Ketikotivlaardingen.NL.

Als Surinaamse weet ik niet of ik 50 jaar Srefidensi moet vieren of niet. Ik ben van mening dat elk land politiek onafhankelijk moet zijn en ben dus blij dat Suriname dat is. Heel mijn leven lang hoor ik echter dat Suriname zoveel potentie heeft. En daarom stemt het me triest, als ik zie wat de huidige sociaaleconomische situatie van het land is en vooral de zeer ongelijke verdeling tussen rijk en arm. Politiek is het ook turbulent geweest met de militaire coup in 1980 en de moord op vijftien critici in december 1982.

Mijn hoop is, dat na de laatste verkiezingen het landsbelang zwaarder zal wegen dan het eigen belang van partijen en personen.

Ria Chin Kon Sung

Ketikotivlaardingen.NL

50 jaar Srefidensi, Onafhankelijkheid Suriname

25 november 1975

Als zestienjarige studente van de Pedagogische Opleiding Kweek-A was ik een van de gelukkigen om de nieuwe Surinaamse vlag te vormen. Ik was in het rood gekleed samen met mijn medestudenten. Tijdens het hijsen van onze nationale vlag aan de vooravond van 25 november 1975 in het André Kamperveen stadion, bekroop mij een gevoel van trots. Velen lieten hun tranen de vrije loop. Ik ben trots, dat ik ook een bijdrage heb kunnen leveren bij deze transformatie.

Heden en toekomst

Nostalgie neemt nu plaats in mijn ziel. Suriname is een onafhankelijke Republiek geworden met zijn eigen vlag, wapen en volkslied. Suriname is een echte bromkidjari (bloementuin), bestaande uit diverse bevolkingsgroepen met hun eigen cultuur en diversiteit. Ondanks het feit dat we nog geen vuist kunnen maken, leven we met elkaar in verdraagzaamheid. Ik zou geen andere plek willen ruilen voor mijn Suriname. Door deze weloverwogen stap, genomen door onze politieke leiders, ligt het aan het volk, om een Natie te worden.

Dit jaar gedenken wij 50 jaar Surinaamse Republiek en staan we stil waar wij naartoe koersen en waar wij over twintig jaar zullen willen zijn. De regering moet Suriname onder een vergrootglas plaatsen en besluiten nemen die goed zijn voor welvaart en welzijn voor ons volk. Het bewustzijn van het volk wordt getriggerd door daadkracht te tonen.

Ik ben binnen het onderwijs werkzaam geweest. Als negentienjarige begon ik in het district Nickerie. Na tien jaar besloot ik naar Paramaribo te verhuizen, om verder te studeren. In 1993 behaalde ik als moeder van drie kinderen mijn Onderwijzersakte (3e rang) en in 1996 mijn Hoofdakte. Ik mocht tien jaar leiding geven op de Openbare School Santopolder, waarna ik als Inspecteur van het basisonderwijs mijn krachten ook tien jaar heb gegeven. In 2018 behaalde ik mijn diploma MO-A Pedagogiek en in 2019 mocht ik na veertig dienstjaren het onderwijs vaarwel zeggen als gepensioneerde.

Gerda Doekhie - Wortel

Ketikotivlaardingen.NL

50 jaar Srefidensi, Onafhankelijkheid Suriname

25 november 1975

Vijftig jaar geleden werd Suriname onafhankelijk. Toen was ik nog niet geboren; mijn ouders woonden al in Nederland en volgden de onafhankelijkheid op afstand, zoals mijn moeder Julia Kartopawiro-Winter, mij vertelde.

50 jaar later

En nu vier ik 50 jaar Srefidensi! Op 22 november ben ik samen met mijn nicht naar Het Grote 50 Jaar Suriname Onafhankelijkheidsconcert geweest in de Doelen in Rotterdam. Met optredens van Nisha Madaran, Powl Ameerali, Edgar Burgos en Oscar Harris was het in één woord geldig! We hebben genoten van de muziek, het eten, het dansen en vooral van de saamhorigheid. Als echte moksie (Javaans, Creools, Inheems) ben ik trots op onze veelzijdige cultuur. Het concert werd afgesloten met het iconische Srefidensi-nummer van Lieve Hugo – kippenvel!

Dit concert is historisch. In de Doelen vond 50 jaar geleden, op eerste Paasdag 30 maart, de eerste Surinaamse culturele manifestatie plaats op weg naar 25 november 1975. De toenmalige Surinaamse premier Henck Arron bezocht deze grote manifestatie.

Ook met mijn gezin heb ik Srefidensi gevierd en wel in het Fenix Museum op zondag 23 november, waar een gezellige Brasadey (dag van de omhelzing) plaatsvond. Het was een feest vol muziek, eten en ontmoetingen, precies zoals het hoort bij deze bijzondere dag. Voor mij is het belangrijk om onze geschiedenis door te geven aan de volgende generaties, zodat zij weten waar we vandaan komen en hoe waardevol onze cultuur is.

Nu op naar 25 november: de echte herdenking!

Chanelva Kartopawiro

Ketikotivlaardingen.NL

Persoonlijke terugblikken op 50 jaar Srefidensi - Onafhankelijkheid Suriname

25 november 1975

Mijn levensverhaal verbindt Paramaribo, Rotterdam en Vlaardingen. Hoewel ik vóór 1975 opgroeide in Nederland, is de verbondenheid met Suriname, het land waar mijn roots liggen, altijd gebleven. Van jongs af aan voelde ik mij aangetrokken om een bijdrage te leveren aan de volledige vrijheid van Suriname, in alle opzichten: geestelijk, sociaal, economisch en cultureel.

In Nederland scherpten ervaringen zoals het Rotterdams Jeugddamkampioenschap mijn strategische denkvermogen aan. Die vroege vorming legde de basis voor gerichte scholing, directiefuncties en maatschappelijke inzet, gericht op verbinding tussen mensen en gemeenschappen.

Heden en toekomst

In 2022 volgde een benoeming als steunraadslid, met focus op veiligheid en rechtvaardigheid. Mijn werkervaring binnen de universiteitsbibliotheek heeft mijn analytische vaardigheden verder versterkt. Vanuit de stichting Ketikotivlaardingen.NL zet ik mij in voor initiatieven die historisch bewustzijn vergroten en de Vlaardingse gemeenschap dichter bij elkaar brengen.

Vijftig jaar na Srefidensi staat emancipatie nog steeds centraal. Het Ketikoti-initiatief in Vlaardingen markeert een belangrijke stap in erkenning en bewustwording. Op 15 juni 2023 werd, na mijn voorstel, door de gemeenteraad van Vlaardingen besloten het plein aan de Waalstraat de naam Ketikoti-plein te geven, een blijvend symbool van herinnering en verbondenheid. Thans rest nog de realisatie van het slavernijmonument, zoals door de raad is besloten.

De erkenning door de ex-kolonisator van het slavernijverleden en de contractarbeid in Suriname voelt als een opluchting, een verlichting van een decennialange mentale bezwaring. Juist die erkenning maakt ruimte om zonder ballast verder te bouwen aan de ontwikkeling van Suriname en de Surinamer.

Suriname bezit immers immense rijkdommen: een vruchtbare bodem, ongerepte bossen en een overvloed aan zoetwater. Met visie, goed bestuur en een duidelijke koers kan het land deze natuurlijke schatten benutten om welvaart en welzijn voor alle Surinamers te realiseren en een toekomst van bloei en trots tegemoet te gaan.

Milton King